برنامهٔ بدنسازی تمامبدن برای مبتدیها (۸ هفته)
در این برنامه هر جلسه همهٔ گروههای عضلانی اصلی را با حرکتهای پایه و حجم کنترلشده تمرین میکنید تا فرم درست جا بیفتد و قدرت پایه ساخته شود. سه جلسهٔ متفاوت در هفته تکرار میشوند و وزنهها هفته به هفته کمی سنگینتر میشوند.
- مناسب برای
- کسانی که تازه باشگاه را شروع کردهاند یا بعد از چند ماه دوری برگشتهاند و میخواهند بدون آسیب، عضله و قدرت پایه بسازند.
- وسایل لازم
- باشگاه معمولی با دمبل، دستگاه پرس پا، سیمکش و نیمکت؛ هالتر در این مرحله ضروری نیست.
گرم کردن
- ۵ دقیقه دوچرخهٔ ثابت یا پیادهروی سریع با شدت سبک
- چرخش دستها — ۱ دور، ۱۵ تکرار به هر جهت
- بهترین کشش دنیا — ۱ دور، ۵ تکرار هر طرف
- اسکوات با وزن بدن — ۲ دور، ۱۰ تکرار آرام
- پیش از اولین حرکت هر جلسه، ۱ تا ۲ ست سبک با نصف وزنهٔ کاری بزنید
جلسهٔ ۱ — تمامبدن با تأکید بر اسکوات
| حرکت | ست | تکرار / زمان | استراحت |
|---|---|---|---|
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۲ | ۱۰ تا ۱۲ | ۷۵ ثانیه | |
| ۲ | ۱۲ تا ۱۵ | ۶۰ ثانیه | |
| ۳ | ۲۰ تا ۴۰ ثانیه | ۴۵ ثانیه |
جلسهٔ ۲ — تمامبدن با تأکید بر لولای لگن
| حرکت | ست | تکرار / زمان | استراحت |
|---|---|---|---|
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۲ | ۱۲ تا ۱۵ | ۶۰ ثانیه | |
| ۳ | ۸ تکرار هر طرف | ۴۵ ثانیه |
جلسهٔ ۳ — تمامبدن با تأکید بر حرکتهای تکپا و بازو
| حرکت | ست | تکرار / زمان | استراحت |
|---|---|---|---|
| ۳ | ۸ تا ۱۰ هر پا | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ | ۹۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۰ تا ۱۲ هر دست | ۶۰ ثانیه | |
| ۳ | ۱۲ تا ۱۵ | ۶۰ ثانیه | |
| ۲ | ۱۰ تا ۱۲ | ۶۰ ثانیه | |
| ۲ | ۱۰ تا ۱۲ | ۶۰ ثانیه | |
| ۲ | ۱۲ تا ۱۵ | ۶۰ ثانیه |
پیشرفت در طول برنامه
- هفتههای ۱ و ۲: وزنهای انتخاب کنید که بعد از آخرین تکرار هنوز ۳ تا ۴ تکرار دیگر در توانتان باشد؛ تمرکز فقط روی فرم و دامنهٔ کامل حرکت است.
- هفتههای ۳ تا ۵: هر وقت در همهٔ ستها به سقف بازهٔ تکرار رسیدید، جلسهٔ بعد وزنه را کمی بیشتر کنید (۱ تا ۲ کیلو برای دمبل، ۵ کیلو برای پرس پا).
- هفتههای ۶ و ۷: به حرکتهای اول هر جلسه یک ست اضافه کنید و ست آخر را تا حدود ۱ تا ۲ تکرار مانده به ناتوانی ببرید.
- هفتهٔ ۸: هفتهٔ سبک؛ تعداد ستها را نصف کنید و همان وزنهها را نگه دارید تا بدن ریکاوری کند و برای برنامهٔ بعدی آماده شوید.
نکتهها
- بین جلسهها دستکم یک روز فاصله بگذارید؛ مثلاً شنبه، دوشنبه و چهارشنبه.
- وزنهها و تکرارهای هر جلسه را در دفترچه یا گوشی یادداشت کنید؛ بدون یادداشت، پیشرفت تدریجی عملاً ممکن نیست.
- حرکت را کنترلشده پایین بیاورید (حدود ۲ ثانیه) و با قدرت بالا ببرید؛ پرتابکردن وزنه فقط فشار را از عضله برمیدارد.
- اگر درد تیز یا مفصلی حس کردید حرکت را متوقف کنید؛ کوفتگی عضلانی طبیعی است اما درد مفصل نه.
- شبها ۷ تا ۹ ساعت بخوابید و در هر وعده منبع پروتئین داشته باشید؛ عضله در ریکاوری ساخته میشود، نه در خود باشگاه.
جلسهها را در روزهای غیرپشتسرهم انجام بدهید، بعد از هر جلسه ۵ دقیقه کشش ایستا داشته باشید و اگر درد غیرعادی حس کردید تمرین را متوقف کنید.
سؤالهای رایج
چرا برنامهٔ مبتدی تمامبدن است و هر روز یک عضله را تمرین نمیکنیم؟
در ماههای اول، تکرار هر حرکت چند بار در هفته باعث میشود الگوی حرکتی سریعتر یاد گرفته شود و هر عضله دو تا سه بار در هفته محرک رشد بگیرد. برنامههای تفکیکی برای کسانی مناسبترند که حجم بیشتری لازم دارند و ریکاوری را بهتر مدیریت میکنند.
اگر جلسهای را از دست بدهم چه کنم؟
برنامه را از همان جلسهای که جا مانده ادامه دهید و ترتیب را به هم نزنید. فقط سعی کنید دو جلسه را پشت سر هم در دو روز متوالی انجام ندهید.
کی باید سراغ برنامهٔ متوسط بروم؟
وقتی این ۸ هفته را با فرم تمیز تمام کردید و وزنهها چند هفته پشت سر هم بالا رفتند، میتوانید به برنامهٔ بالاتنه و پایینتنه بروید. اگر هنوز هر هفته پیشرفت میکنید، تکرار همین برنامه با وزنهٔ بیشتر هم کاملاً منطقی است.
برنامههای دیگر بدنسازی و پرورش اندام
بدنسازی و پرورش اندامتمرینیبرنامهٔ حجم بالاتنه و پایینتنه برای سطح متوسط (۸ هفته)
این برنامه هر عضله را دو بار در هفته با ترکیب ستهای سنگین و ستهای پرتکرار تمرین میدهد که برای رشد عضله در سطح متوسط بهترین تعادل بین حجم و ریکاوری است. دو جلسهٔ بالاتنه و دو جلسهٔ پایینتنه دارید و در صورت تمایل یک جلسهٔ پنجم سبک برای نقاط ضعف اضافه میشود.
مشاهدهٔ برنامه
بدنسازی و پرورش اندامتغذیهراهنمای تغذیهٔ دورهٔ حجم (عضلهسازی)
در دورهٔ حجم هدف این است که با یک مازاد کالری کنترلشده بیشترین عضله و کمترین چربی اضافه ساخته شود. این راهنما با غذاهای در دسترس ایرانی نشان میدهد روزتان را چطور بچینید.
مشاهدهٔ برنامه
بدنسازی و پرورش اندامتغذیهراهنمای تغذیهٔ دورهٔ کات (کاهش چربی با حفظ عضله)
در دورهٔ کات هدف کم کردن چربی بدن است بی آنکه عضلهای که با زحمت ساختهاید از دست برود. کسری کالری ملایم، پروتئین بالا و ادامهٔ تمرین سنگین سه ستون اصلی این دورهاند.
مشاهدهٔ برنامه